Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) 2024 yılı verilerine göre, trafikteki otomobillerin yaş ortalaması 14,2’ye çıkarak ciddi bir artış gösterdi. Son yedi yılda 0-5 yaş arasındaki yeni araçların oranı önemli bir düşüşle %34,3’ten %24,5’e gerilerken, 21 yaş üzerindeki araçların oranı ise %25,6’ya yükseldi.
Türkiye’de otomobillerin yaşı hızla artmaya devam ediyor
Trafikteki yaşlı araçların oranında en büyük artış, %5,8’lik büyüme ile 11-15 yaş grubunda görüldü. Bunun yanı sıra 6-10 yaş arası araçların oranı da %20,3’e çıktı. Ekonomik nedenlerle 0-5 yaş arası yeni otomobillerin oranı ciddi şekilde azalırken, özellikle yüksek enflasyon ve krediye erişimdeki zorluklar halkın otomobil sahibi olmasını zorlaştırıyor.
Alım gücünün düşmesi, Türkiye’de otomobil pazarını lüks ve ekonomik segmentler arasında belirgin şekilde ayrıştırdı. 2024 yılı, toplamda 1 milyon 228 bin adetlik tarihi bir satış rekoruyla tamamlanırken, ekonomik modellerin satışları %2’nin üzerinde bir azalma gösterdi. Buna karşılık, lüks segment araçlarda %29’luk ciddi bir artış kaydedildi. Giderek büyüyen fiyatlar, özellikle ÖTV oranlarının yüksekliğiyle bağlantılı. ÖTV matrahında güncelleme yapılmaması nedeniyle piyasadaki hemen her otomobil modeli %80’lik yüksek ÖTV dilimine giriyor. Bu durum, araç filosunun yenilenmesini zorlaştırırken, sektör temsilcileri acil olarak matrah güncellemesi ve hurda teşviki çağrısında bulunuyor.
Düşen otomobil alım gücü, tüketicileri motosikletlere yönlendirdi. 2024 yılında motosiklet satışları, bir önceki yıla göre %26 artarak 1 milyon 207 bin adede yaklaştı. Buna karşılık otomobil satışları %1,3 artışla 980 bin adette kaldı. Trafikteki taşıtlar içinde otomobillerin oranı %52’ye düşerken, motosikletlerin payı %20’ye yükseldi. Ulaşım tercihlerindeki bu değişim, ekonomik koşulların etkisini açıkça gösteriyor.